Tiệm cận và chiều biến thiên của hàm phân thức
Kiwi nhận dạng đề
Cho hàm số y = a1(2x + 1)/(x − 1). Tìm btiệm cận đứng, tiệm cận ngang của đồ thị hàm số và xét cchiều biến thiên của hàm số.
Đề thuộc dạng nào?
- Đạo hàm và đồ thị hàm số
- Tiệm cận của đồ thị
- Hàm phân thức bậc nhất trên bậc nhất
Hàm phân thức bậc nhất trên bậc nhất; tìm tiệm cận đứng, tiệm cận ngang, chiều biến thiên trên từng khoảng và giao điểm với hai trục.
- Phần I (chọn 1 đáp án)
- Có trong 3/4 kỳ thi của Bộ (2025–2026)
- 6/6 đề thi thử của Sở
Xem dạng này trên bản đồ
Mở bản đồ dạng Toán 12Đạo hàm và đồ thị hàm số
Đơn điệu và cực trị
- Hàm bậc ba cho bằng công thứcKiwi đã có
- Đọc bảng biến thiên hoặc đồ thị của đạo hàmChưa có
- Hàm phân thứcChưa có
Giá trị lớn nhất, nhỏ nhất trên đoạn
- Hàm bậc ba trên một đoạnKiwi đã có
- Hàm khác hoặc đọc từ đồ thịChưa có
Tiệm cận của đồ thị
- Hàm phân thức bậc nhất trên bậc nhấtĐề này
- Hàm phân thức bậc hai trên bậc nhấtChưa có
Khảo sát đồ thị, tương giao, số nghiệm
- Nhận dạng đồ thị từ công thứcChưa có
- Tương giao và số nghiệm từ đồ thị hoặc bảng biến thiênChưa có
Tối ưu thực tế bằng đạo hàm
- Lợi nhuận và chi phí theo sản lượngKiwi đã có
- Tối ưu kích thướcChưa có
Vì sao là dạng này?
“(2x + 1)/(x − 1)” · Hàm phân thức bậc nhất trên bậc nhấtdấu hiệu chính
Tử và mẫu đều bậc nhất theo một biến, nên đồ thị có một tiệm cận đứng, một tiệm cận ngang và không có cực trị.
“tiệm cận đứng” · Hỏi tiệm cận đứng, tiệm cận ngang
Tiệm cận đứng ở chỗ mẫu bằng không; tiệm cận ngang là giá trị y tiến tới khi x ra rất xa.
“chiều biến thiên” · Chiều biến thiên trên từng khoảng
Hàm phân thức bậc nhất chỉ tăng hoặc chỉ giảm trên từng khoảng xác định; dấu của đạo hàm là dấu của ad − bc.
Không phải: Đơn điệu và cực trị của hàm bậc ba, phân thức bậc hai
Hàm bậc ba hay phân thức bậc hai trên bậc nhất có cực trị và cần nghiệm của đạo hàm. Phân thức bậc nhất trên bậc nhất không có cực trị, đạo hàm giữ một dấu trên từng khoảng.
Không phải: Khảo sát đồ thị, tương giao, số nghiệm
Đề tương giao hỏi số giao điểm hay số nghiệm của phương trình. Đề tiệm cận hỏi đường mà đồ thị tiến sát khi ra xa.
Không phải: Diện tích hình phẳng có biên là đồ thị
Đề diện tích lấy đồ thị làm biên của một miền rồi tính diện tích bằng tích phân. Đề này hỏi tính chất của chính đồ thị.
Đưa đề về khuôn chuẩn
Hàm phân thức y = (ax + b)/(cx + d)
Viết hàm về đúng dạng phân thức bậc nhất trên bậc nhất rồi đọc bốn hệ số. Mọi kết luận đi từ bốn hệ số này.
- x
- biến số, khác nghiệm của mẫu
- y
- giá trị của hàm phân thức
- a, b
- hệ số của x và số hạng tự do ở tử
- c, d
- hệ số của x và số hạng tự do ở mẫu
- y= (2x + 1)/(x − 1)
Hướng đi
Các bước chung của dạng, áp vào đề này.
Bước đầu tiên là gì?
Làm từng bước
Đáp số và kiểm tra
Kiwi đã kiểm lời giải
Đáp số đã kiểm bằng hai cách giải.
Bài học từ đề này
Kiwi: Câu đọc đồ thị, tiệm cận hay có ở Phần I. Mình đi cùng bạn khoảng 10 phút.
Phần I, 0,25 điểm mỗi câu. Đề thử của các Sở hay đưa hàm phân thức vào cả Phần II.
Bạn sẽ làm được
- Tìm tiệm cận đứng và tiệm cận ngang từ công thức.
- Biết hàm đồng biến hay nghịch biến trên từng khoảng.
- Đọc giao điểm của đồ thị với hai trục.
- Đoán
- Khám phá
- Vì sao
- Luyện
- Tổng kết