Câu 1 Phần III · Tốt nghiệp 2026 · mã 0102

Đề bài

Câu 1 · Phần III · 0,5 điểm

Để chế tác một hạt cườm, người ta lấy một khối vật thể có dạng một khối tròn xoay được tạo thành khi quay hình phẳng giới hạn bởi trục Ox và nửa trên của elip x²/1,5² + y²/1² = 1 (một đơn vị dài trên mỗi trục tọa độ tương ứng với một xăng-ti-mét trong thực tế) quanh trục Ox; sau đó khoan dọc theo trục xoay (xem hình dưới). Lỗ khoan có dạng hình trụ với bán kính 0,1 cm và có trục nằm trên trục xoay. Phần còn lại sau khi khoan là hạt cườm, có dạng một khối tròn xoay. Thể tích của hạt cườm đó bằng bao nhiêu xăng-ti-mét khối (không làm tròn kết quả các phép tính trung gian, chỉ làm tròn kết quả cuối cùng đến hàng phần trăm)?

Câu này có hình trong đề gốc. Dữ kiện của hình: Hình minh họa khối elip bị khoan lỗ trụ dọc trục Ox; dữ kiện đã có trong chữ. Kiwi đang dựng lại hình từ dữ kiện. Trong lúc chờ, đọc dữ kiện ở trên.

Tự làm câu này trước

Chọn đáp án rồi bấm Kiểm tra. Bí thì mở gợi ý từng nấc.

Câu 1/1
Phần III · Trả lời ngắnĐúng được 0,5 điểm

Để chế tác một hạt cườm, người ta lấy một khối vật thể có dạng một khối tròn xoay được tạo thành khi quay hình phẳng giới hạn bởi trục Ox và nửa trên của elip x²/1,5² + y²/1² = 1 (một đơn vị dài trên mỗi trục tọa độ tương ứng với một xăng-ti-mét trong thực tế) quanh trục Ox; sau đó khoan dọc theo trục xoay (xem hình dưới). Lỗ khoan có dạng hình trụ với bán kính 0,1 cm và có trục nằm trên trục xoay. Phần còn lại sau khi khoan là hạt cườm, có dạng một khối tròn xoay. Thể tích của hạt cườm đó bằng bao nhiêu xăng-ti-mét khối (không làm tròn kết quả các phép tính trung gian, chỉ làm tròn kết quả cuối cùng đến hàng phần trăm)?

Dùng gợi ý trước khi trả lời thì câu này tính là "đúng sau gợi ý" và vào Ôn lại.

Nhập đáp số để kiểm tra

Kiwi đọc đề

Kiwi nhận dạng đề

Diện tích, thể tích khối tròn xoay

Để chế tác một hạt cườm, người ta lấy một khối vật thể có dạng một khối tròn xoay được tạo thành khi quay hình phẳng giới hạn bởi trục Ox và nửa trên của elip x^2/1,5^2 + y^2/1^2 = 1 (một đơn vị dài trên mỗi trục tọa độ tương ứng với một xăng-ti-mét trong thực tế) quanh trục Ox; sau đó khoan dọc theo trục xoay (xem hình dưới). Lỗ khoan có dạng hình trụ với bán kính 0,1 cm và có trục nằm trên trục xoay. Phần còn lại sau khi khoan là hạt cườm, có dạng một khối tròn xoay. Thể tích của hạt cườm đó bằng bao nhiêu xăng-ti-mét khối (không làm tròn kết quả các phép tính trung gian, chỉ làm tròn kết quả cuối cùng đến hàng phần trăm)?

  1. Đề thuộc dạng nào?

    Vị trí của đề trên bản đồ dạng.

    1. Nguyên hàm và tích phân
    2. Diện tích hình phẳng và thể tích
    3. Miền dưới đồ thị đa thức và khối tròn xoay quanh trục hoành

    Miền phẳng giới hạn bởi đồ thị, trục hoành và hai đường thẳng đứng; tính diện tích bằng tích phân và thể tích khi quay miền quanh trục hoành.

    • Phần III · Trả lời ngắn · tối đa 0,5 điểm
    • Có trong 4/4 kỳ thi của Bộ (2025–2026)
    • 6/6 đề thi thử của Sở
    Xem dạng này trên bản đồ

    Nguyên hàm và tích phân

    • Nguyên hàm
      • Bảng nguyên hàm và tính chấtChưa có
    • Tích phân
      • Định nghĩaChưa có
    • Tích phân là lượng tích lũy
    • Diện tích hình phẳng và thể tích
      • Miền dưới đồ thị đa thức và khối tròn xoay quanh trục hoànhĐề này
      • Diện tích giữa hai đườngChưa có
      • Thể tích vật thể thực tế theo thiết diệnChưa có
    Mở bản đồ dạng Toán 12
  2. Vì sao là dạng này?

    Dấu hiệu trong chữ đề cho biết dạng.

    Dấu hiệu trong đề

    • “khối tròn xoay” · Quay miền phẳng quanh trục hoànhdấu hiệu chính

      Quay một miền phẳng quanh trục hoành được khối tròn xoay; lát cắt vuông góc với trục là hình tròn bán kính bằng |f(x)|.

    • “hình phẳng” · Miền phẳng giới hạn bởi các đường

      Đề cho một miền phẳng giới hạn bởi các đường, nên diện tích hay thể tích đều là tích phân trên miền đó.

    • “trục Ox” · Một biên của miền là trục hoànhdấu hiệu chính

      Miền nằm giữa đồ thị và trục hoành, nên chiều cao của miền tại x là |f(x)|.

    • “Thể tích” · Hỏi diện tích hoặc thể tích

      Diện tích là tích phân của |f(x)|; thể tích khi quay là π nhân tích phân của bình phương f(x).

    Vì sao không phải dạng dễ nhầm

    • Không phải: Tích phân là lượng tích lũy

      Đề lượng tích lũy cho tốc độ thay đổi theo thời gian và hỏi lượng thay đổi. Đề diện tích, thể tích cho một miền phẳng giới hạn bởi các đường.

    • Không phải: Thể tích khối đa diện, khối cầu

      Khối chóp, lăng trụ, khối cầu có công thức thể tích riêng, không cần tích phân. Khối tròn xoay ở đây sinh ra khi quay miền dưới đồ thị quanh trục.

    • Không phải: Tính tích phân cho sẵn

      Đề tích phân cho sẵn biểu thức tích phân và hỏi giá trị. Đề này cho miền phẳng, phải tự lập tích phân từ hình.

  3. Đưa đề về khuôn chuẩn

    Đặt tên, rồi điền từng dữ kiện vào khuôn.

    Miền dưới đồ thị trên một đoạn

    Ghi hàm số làm biên trên, trục hoành làm biên dưới và hai cận. Diện tích và thể tích đều là tích phân trên đoạn đó.

    Đặt tên

    f(x)
    hàm số có đồ thị là biên của miền
    a, b
    hai cận, hai đường thẳng đứng chặn miền
    S
    diện tích miền phẳng
    V
    thể tích khối tròn xoay khi quay miền quanh trục hoành

    Điền dữ kiện vào khuôn

      Dữ kiện trong đề

    • Hướng đi

      Các bước chung của dạng. Chưa tính số.

      Các bước chung của dạng, áp vào đề này.

        Bước đầu tiên là gì?

      1. Làm từng bước

        Mở sau phần “Hướng đi”.

      2. Đáp số và kiểm tra

        Đáp số để cuối. Đi hết các bước trước đã.

      Hướng dẫn giải

      Câu 1 · Phần III · 0,5 điểm · Gợi ý lời giải (AI giải)

      Hướng đi của dạng

      1. Vẽ hoặc hình dung miền, tìm giao điểm để có cận.
      2. Diện tích: tích phân của hiệu hai hàm (lấy trị tuyệt đối). Thể tích quay quanh trục: tích phân của pi nhân bình phương bán kính.
      3. Vật thể thực tế: chọn trục, viết diện tích mặt cắt rồi tích phân.

      Lời giải tóm tắt

      • Hạt cườm là khối quay miền giữa y = 1·√(1 − x²/2,25) và y = 0,1, với |x| ≤ x_0 = 1,5·√(1 − 0,1²). V = π∫_{-x_0}^{x_0} (1 − x²/2,25 − 0,1²) dx = 2π[(1 − 0,1²)x_0 − x_0³/6,75] ≈ 6,19.

      Đáp án: 6,19khớp đáp án của Bộ

      Học dạng này

      Học dạng này: Diện tích và khối tròn xoay

      Câu tương tự