Ví dụ Diện tích hình phẳng và thể tích · Phần I

Phần IVận dụngMôi trường

Thể tích khối tròn xoay sinh bởi parabol có đỉnh trên trục tung

Đề và lời giải do AI soạn từ dạng bài trong đề thi, Kiwi kiểm tra bằng 2 cách. Để thí sinh tham khảo.

Ví dụ này đang được xem lại sau khi có bạn báo lỗi. Bạn mở ví dụ khác nhé.

Về kho ví dụ

Đề bài

Một thùng ủ phân hữu cơ có mặt cắt dọc vẽ trên hệ trục Oxy. Quay miền phẳng giới hạn bởi đồ thị y = −x² + 3x + 9, trục Ox và hai đường thẳng x = 2, x = 4 quanh trục Ox được một khối tròn xoay. Thể tích của khối đó bằng

  • A. 156,4 · π
  • B. 22 · π
  • C. 121 · π
  • D. 52/3 · π

Học theo 5 bước

  1. Mở đầu

    Trong đề thi: Phần I · Chọn 1 đáp án, 0,25 điểm · có trong 4/4 kỳ thi của Bộ gần đây

    Bạn sẽ làm được: xác định miền và hai cận; xét dấu hàm trên đoạn; lập đúng công thức tích phân; tìm nguyên hàm, thế hai cận; nhân π, làm tròn theo đề.

    Đã biết rồi? Làm câu hỏi luôn

  2. Đoán: đề này thuộc dạng nào?

    Chốt dự đoán trước khi đọc lời giải.

    Chọn dạng của đề
  3. Khám phá: Kiwi đọc đề

    Kiwi nhận dạng đề

    Diện tích, thể tích khối tròn xoay

    Một thùng ủ phân hữu cơ có mặt cắt dọc vẽ trên hệ trục Oxy. Quay miền phẳng giới hạn bởi đồ thị y = −x² + 3x + 9, trục Ox và hai đường thẳng x = 2, x = 4 quanh trục Ox được một khối tròn xoay. Thể tích của khối đó bằng

    A. 156,4 · π

    B. 22 · π

    C. 121 · π

    D. 52/3 · π

    1. Đề thuộc dạng nào?

      Vị trí của đề trên bản đồ dạng.

      1. Nguyên hàm và tích phân
      2. Diện tích hình phẳng và thể tích
      3. Miền dưới đồ thị đa thức và khối tròn xoay quanh trục hoành

      Miền phẳng giới hạn bởi đồ thị, trục hoành và hai đường thẳng đứng; tính diện tích bằng tích phân và thể tích khi quay miền quanh trục hoành.

      • Phần I · Chọn 1 đáp án · tối đa 0,25 điểm
      • Có trong 4/4 kỳ thi của Bộ (2025–2026)
      • 6/6 đề thi thử của Sở
      Xem dạng này trên bản đồ

      Nguyên hàm và tích phân

      • Nguyên hàm
        • Bảng nguyên hàm và tính chấtChưa có
      • Tích phân
        • Định nghĩaChưa có
      • Tích phân là lượng tích lũy
      • Diện tích hình phẳng và thể tích
        • Miền dưới đồ thị đa thức và khối tròn xoay quanh trục hoànhĐề này
        • Diện tích giữa hai đườngChưa có
        • Thể tích vật thể thực tế theo thiết diệnChưa có
      Mở bản đồ dạng Toán 12
    2. Vì sao là dạng này?

      Dấu hiệu trong chữ đề cho biết dạng.

      Dấu hiệu trong đề

      • “miền phẳng” · Miền phẳng giới hạn bởi các đường

        Đề cho một miền phẳng giới hạn bởi các đường, nên diện tích hay thể tích đều là tích phân trên miền đó.

      • “trục Ox” · Một biên của miền là trục hoànhdấu hiệu chính

        Miền nằm giữa đồ thị và trục hoành, nên chiều cao của miền tại x là |f(x)|.

      • “hai đường thẳng x” · Hai đường thẳng đứng làm cận

        Hai đường x = a và x = b chặn hai bên miền, chính là hai cận của tích phân.

      • “quanh trục Ox” · Quay miền phẳng quanh trục hoànhdấu hiệu chính

        Quay một miền phẳng quanh trục hoành được khối tròn xoay; lát cắt vuông góc với trục là hình tròn bán kính bằng |f(x)|.

      • “Thể tích” · Hỏi diện tích hoặc thể tích

        Diện tích là tích phân của |f(x)|; thể tích khi quay là π nhân tích phân của bình phương f(x).

      Vì sao không phải dạng dễ nhầm

      • Không phải: Tích phân là lượng tích lũy

        Đề lượng tích lũy cho tốc độ thay đổi theo thời gian và hỏi lượng thay đổi. Đề diện tích, thể tích cho một miền phẳng giới hạn bởi các đường.

      • Không phải: Thể tích khối đa diện, khối cầu

        Khối chóp, lăng trụ, khối cầu có công thức thể tích riêng, không cần tích phân. Khối tròn xoay ở đây sinh ra khi quay miền dưới đồ thị quanh trục.

      • Không phải: Tính tích phân cho sẵn

        Đề tích phân cho sẵn biểu thức tích phân và hỏi giá trị. Đề này cho miền phẳng, phải tự lập tích phân từ hình.

    3. Đưa đề về khuôn chuẩn

      Đặt tên, rồi điền từng dữ kiện vào khuôn.

      Miền dưới đồ thị trên một đoạn

      Ghi hàm số làm biên trên, trục hoành làm biên dưới và hai cận. Diện tích và thể tích đều là tích phân trên đoạn đó.

      Đặt tên

      f(x)
      hàm số có đồ thị là biên của miền
      a, b
      hai cận, hai đường thẳng đứng chặn miền
      S
      diện tích miền phẳng
      V
      thể tích khối tròn xoay khi quay miền quanh trục hoành

      Điền dữ kiện vào khuôn

        Dữ kiện trong đề

      • Hướng đi

        Các bước chung của dạng. Chưa tính số.

        Các bước chung của dạng, áp vào đề này.

          Bước đầu tiên là gì?

        1. Làm từng bước

          Mở sau phần “Hướng đi”.

        2. Đáp số và kiểm tra

          Đáp số để cuối. Đi hết các bước trước đã.

      • Vì sao lại thế?

        Giải bằng 2 cách

        Hai phương pháp độc lập của Kiwi phải ra cùng kết quả thì ví dụ mới vào kho.

        Cách 1: Tích phân chính xác bằng nguyên hàm (phân số đúng, giữ π) → 156,4

        Cách 2: Tính lại bằng số thực: Simpson cho diện tích, cộng thể tích các đĩa mỏng cho khối tròn xoay → 156,4

        Hai cách khớp nhau.

        Bẫy hay gặp

        • Phương án B. Đó là diện tích hình chữ nhật bao ngoài, không phải thể tích.
        • Phương án C. Đó là bình phương bán kính lớn nhất, chưa tích phân.
        • Quên bình phương f trong công thức thể tích. Đó là π nhân diện tích: thiếu bình phương bán kính lát cắt.
      • Luyện: tự làm câu này

        Gợi ý mở dần từng nấc: hướng đi, bước đầu, rồi lời giải.

        Câu 1/1
        Phần I · Nhiều lựa chọnĐúng được 0,25 điểm

        Một thùng ủ phân hữu cơ có mặt cắt dọc vẽ trên hệ trục Oxy. Quay miền phẳng giới hạn bởi đồ thị y = −x² + 3x + 9, trục Ox và hai đường thẳng x = 2, x = 4 quanh trục Ox được một khối tròn xoay. Thể tích của khối đó bằng

        Dùng gợi ý trước khi trả lời thì câu này tính là "đúng sau gợi ý" và vào Ôn lại.

        Chọn một phương án để kiểm tra

        Lời giải (AI giải)

        1. V = π nhân tích phân của [f(x)]² trên [2; 4].
        2. Tích phân của [f(x)]² bằng 156,4, nên V = 156,4π.
        3. Đáp án A.

        Đáp án: A. 156,4 · π

      • Tổng kết

        Ghi nhớ hướng đi của dạng

        1. Xác định miền và hai cận
        2. Xét dấu hàm trên đoạn
        3. Lập đúng công thức tích phân
        4. Tìm nguyên hàm, thế hai cận
        5. Nhân π, làm tròn theo đề

        Đề tương tự

        Cùng cách hỏi với bộ số khác, rồi khó dần.

        Luyện 10 câu dạng nàyHọc bài tương tác: Diện tích và khối tròn xoay

      Báo lỗi nội dung